Trái thốt nốt, đường thốt nốt
Bộ Chay
· An Giang
"Tên gọi ""thốt nốt"" có nguồn gốc từ tiếng Khmer là “th'not”. Dân địa phương đôi khi đọc trại ra thành thốt lốt lâu dần thành quen. Với người Khmer, thốt nốt là giống cây trời ban, tất cả những bộ phận của cây thốt nốt đều được bà con tận dụng, từ thân tới lá, quả... Thốt nốt (cũng gọi thốt lốt) là tên của một loại cây thân cột, như cây dừa, cao vài ba chục mét, không cành nhánh, được trồng nhiều ở hai huyện Tịnh Biên và Tri Tôn (An Giang). Lá thì xoè rộng như lá cọ, tất cả những bẹ lá đều tập trung ở ngọn, kết tạo thành một khối tán tròn.
Đường thốt nốt là một sản phẩm được chế biến từ nước của loài cây mọc trong tự nhiên tên là thốt nốt. Loại cây này sinh trưởng và phân bố chủ yếu ở An Giang và một số nước lân cận như Thái Lan, Campuchia. Đối với người dân vùng đất Bảy Núi, thốt nốt được mệnh danh là loài cây đến từ thiên đường."
Nguyên liệu
Cách chế biến
-
Sau khi thu hoạch phần dịch nước về, đem cho vào chảo lớn đun cô đặc dần.
-
Đùng đũa (làm bằng cật tre già, đẽo tựa mái chèo nhỏ) đảo đều đường khi đang nấu, cho đến khi nước thốt nốt được cô đặc sền sệt lại. Tiếp đó, cho phần đường này sang chảo thứ 2, đun trên ngọn lửa vừa cho đến khi trở thành hạt đường, màu vàng ươm và thơm mát.
-
Cho đường vào khuôn tròn có độ dày 2 - 3cm, hoặc vào khuôn ống tròn, tùy theo nhu cầu người làm đường.
-
Dùng lá thốt nốt để gói lại đường.
"Thốt nốt là loại cây có nguồn gốc từ Châu Phi, thân gỗ, cao, vững chãi, dễ trồng và sống rất lâu. Hiện nay, thốt nốt còn nhiều nhất ở vùng Bảy Núi (Thất Sơn), thuộc hai huyện Tịnh Biên và Tri Tôn - tỉnh An Giang. Và nếu đi khắp ĐBSCL - nhất là những tỉnh dọc biên giới Tây Nam như Long An, Ðồng Tháp, An Giang, Kiên Giang - nơi nào có người Khmer sinh sống thì nơi đó sẽ có cây thốt nốt và ngược lại. Có thể nói, sự tồn tại ấy dường như mang tính tất yếu, đó là một sự gắn bó đặc biệt với những nét tương đồng đặc biệt. Bởi khi xét ở nhiều phương diện, cây thốt nốt không những tượng trưng cho tâm hồn, tính cách của người Khmer, mà nó còn tượng trưng cho văn hóa của họ.
Bên cạnh ý nghĩa trên, cây thốt nốt còn được xem là biểu tượng cho đức tính nhẫn nại, chịu khó của người Khmer. Nếu quan sát kĩ, người Khmer thường sống ở những cụm đất cao (đất dòng), khô cằn và kém màu mỡ. Tuy nhiên, dù cho quanh năm phải làm trên những cánh đồng cháy nắng, mùa màn thất bát nhưng họ vẫn hài lòng với cuộc sống của mình. Suốt cuộc đời, họ vẫn cần mẫn với những gì thiên nhiên ban tặng, chấp nhận cải tạo nó để làm cho cuộc sống tốt đẹp hơn. "
Xem bản đồ ẩm thực Việt Nam